Elektrik Çarpmaları
Elektrik çarpmalarını
tanımak için temel bilgiler
Elektrikle çarpılmak için akımın vücuttan
geçerek + ve - kutuplar arasındaki devreyi tamamlaması gerekir. Pil,
batarya, ve akümülatörler doğru akım üretirler. Doğru akım 20-30
volttan sonra çarpılma hissi vermekte ancak tahribat yapmamaktadır. Pil
ve oto aküsü ile çarpılmak olası değildir. 30 volt üstü doğru akım
(DC) kaynakları tehlikelidir.
Evde kullanılan elektrik alternatif akım
(AC) tipindedir. Alternatif akım, 15 volt üstünde çarpılma hissi
verir, tahribat yapmaz. 20 volt üstü tehlikeli sayılabilir. Elektriğe
temas eden noktalar arası mesafe kısa ise arada kalan doku şiddetle ısınır
ve yanar. Yanık, elektrik akımının kuvvetine bağlı olarak artar.
Alternatif akım, kalp üzerinden geçecek
olursa, kalbin sinirsel ileti sistemini bozar, kalp durur.
Allternatif akımla çarpılma çok
kolaydır. Prizdeki aktif kutba değildiğinde, vücut devreyi tamamlamak
için yere basan ayakları kullanır.
Su, elektrik akımını iyi iletir.
Kuruyken iletken olmayan tahta, plastik gibi maddeler ıslanınca iletken
olurlar.
Yıldırım, doğal elektrik kaynaklarıdır.
Yıldırım havadaki durağan elektriğin bir ark ile boşalması
demektir. Bu nedenle çocukların yağışlı ve fırtınalı havalarda uçurtma
uçurmaları tehlikelidir. Çünkü ıslanan uçurtma ipi iletken hale
gelir ve elektirk, ipi elle tutan kişi üzerine boşalabilir.
Ülkemizde yerleşim alanları üstünden
geçen ve zaman zaman evlerin çok yakınlarına kadar gelen yüksek
gerilim hatları başka bir tehlike kaynağıdır. Bu gibi yerlerde
televizyon antenlerin düzeltilmesi için dama çıkılması başlı başına
ayrı bir tehlikedir. Çocukların uçurtmalarını almak için bir
sopayla tellere dokunmaya kalkışmaları ölümle sonuçlanan kazalara
yol açmaktadır. Bu hatlara 20 m. den daha yakına gelmek son derece
tehlikelidir.
Elektrik çarpmalarında alınması
gereken önlemler
- Saç kurutucusunu ve elektrikli ısıtıcıyı
banyo küvetinin ve lavabonun yakınlarına koymayın.
- Islak ortamda elektrikli cihaz çalıştırmayın.
Banyoda saç kurutucusu kullanmayın
- Prizlere emniyet kapağı takın
- Evde topraklı priz kullanın
- Yuvasından çıkmış, telleri açıkta
kalmış prizleri tamir ettirin
- Sigortaları tel sararak yenilemeyin,
orjinal malzeme kullanın
- Elektrikli cihazları fişe takmadan
önce kapalı olduklarına emin olun
- Elektrikli ev aletlerini kullanım
talimatlarına uygun kullanın
- Sigortayı kapatmadan elektrikle
ilgili hiçbir iş yapmayın
- Evi uzunca bir süre terk edecekseniz
sigortaları kapatın
- Ekmek kızartma aletini kahvaltı
masasına almayın. İçinde sıkışan dilimi çatal, bıçak gibi
nesnelerle kurcalamayın
- Sıcak ütüyü kablosunun üstüne
koymayın
- Elektrikle uğraşırken kalın lastik
tabanlı ayakkabı giyin
Elektrik çarpmalarında yapılması
gerekenler
- Elektriği kesmek için sigortaları
kullanın
- Lastik tabanlı ayakkabı giyin, kuru
bir lastik eldiven takın
- Elektrik akımını iletmeyecek kuru
bir cismin üzerine çıkın
- Elektrik çarpan kişinin yakınındaki
kablo gibi iletkenleri, yalıtkan bir çubukla uzaklaştırın
- Hastayı giysilerinden çekerek bölgeden
uzaklaştırın
- Son muayeneyi yapınız.
- Hasta hala nefes alıp vermiyorsa ve
nabzı yoksa solunum yardımı ve kalp masajını yapınız.
Elektrik çarpmalarında yapılmaması
gerekenler
- Elektrik çarpan kişiye kalın lastik
tabanlı ayakkabınız yoksa dokunmayın
- Sigortaları kapatmadan yaralıya
temas etmeyin
- Çıplak elle çarpılmış kişiye
dokunmayın
- Çocukları olay yerinden uzak tutun
- Dokunmak için iletken cisimler
kullanmayın
|
